Endoskopowe usuwanie ciał obcych

Na czym polega

Psy połykają skarpetki, kości, zabawki, haczyki, kamienie, pestki i wiele innych rzeczy; koty — nitki, gumki, igły. Jeśli przedmiot jest jeszcze w przełyku lub żołądku, w wielu przypadkach można go uchwycić kleszczykami, pętlą lub koszyczkiem wprowadzonymi przez giętki endoskop i wyciągnąć przez pysk. Zwierzę budzi się bez rany, bez szwów i zwykle je tego samego dnia.

Endoskopia jest metodą pierwszego wyboru dla ciał obcych w przełyku — tam operacja jest trudna i obarczona powikłaniami — oraz dla przedmiotów w żołądku, o ile ich wielkość i kształt pozwalają na bezpieczne przeciągnięcie przez przełyk. Gdy przedmiot przeszedł już do jelit, endoskop go nie dosięgnie; wtedy potrzebna jest operacja.

Decyzję podejmujemy na podstawie RTG i oceny pacjenta. Jeśli podczas endoskopii okaże się, że przedmiotu nie da się bezpiecznie usunąć, pacjent w tym samym znieczuleniu trafia na salę operacyjną — nie tracimy czasu na przewożenie między placówkami.

Kiedy się stosuje

Natychmiast po zauważeniu połknięcia lub przy podejrzeniu (brakująca zabawka, sznurek widoczny w pysku lub pod ogonem, nagłe ślinienie, wymioty, krztuszenie). W godzinach pracy zadzwoń przed przyjazdem — przygotujemy stanowisko i przyjmiemy bez skierowania. Poza godzinami pracy skorzystaj z lecznic całodobowych.

Nie wywołuj wymiotów samodzielnie i nie czekaj, „czy samo wyjdzie” — przedmiot w żołądku bywa łatwy do usunięcia przez tydzień, a ten sam przedmiot w jelicie oznacza operację w trybie pilnym.

Wskazania — objawy, które powinny skłonić do wizyty

• Pies połknął skarpetkę, kawałek zabawki, kość lub kamień i wciąż je i pije normalnie.
• Kot bawił się nitką lub gumką i teraz się ślini, krztusi, ma spod języka lub odbytu widoczny kawałek.
• Zwierzę połknęło haczyk z żyłką — nie ciągnij za żyłkę, przyjedź natychmiast.
• Pies nagle intensywnie się ślini, przełyka „na pusto”, wyciąga szyję, odmawia jedzenia.
• Po zjedzeniu kości pies zwraca pokarm zaraz po jedzeniu — możliwe ciało obce w przełyku.
• Pies zjadł przedmiot z magnesami lub bateriami — to szczególnie pilne ze względu na uszkodzenie ścian.
• Na RTG wykonanym z innego powodu widać przedmiot w żołądku.

Schorzenia, przy których szczególnie to stosujemy

Diagnostyka przed

Po przyjęciu badamy pacjenta i wykonujemy RTG jamy brzusznej i klatki piersiowej w dwóch projekcjach: pokazuje, gdzie jest przedmiot (przełyk, żołądek, jelito), czy jest cieniujący (kości, metal, kamienie) oraz czy są objawy niedrożności lub perforacji. Przy przedmiotach niewidocznych na RTG (tkaniny, plastik, guma) uzupełniamy badanie USG jamy brzusznej lub RTG z kontrastem.

Przed znieczuleniem pobieramy krew do morfologii i biochemii (STD-01) i sprawdzamy nawodnienie — zwierzę wymiotujące od kilku dni wymaga płynoterapii przed zabiegiem. Ocena, czy przedmiot nadaje się do endoskopii, opiera się na jego rozmiarze, kształcie, ostrych krawędziach i lokalizacji.

Jak przebiega

Opieka po

Wieczorem po zabiegu podaj małą porcję miękkiego, lekkostrawnego jedzenia; przez 2–3 dni karm częściej i mniejszymi porcjami. Po usunięciu z przełyku stosuj leki osłaniające i dietę papkowatą według wypisu przez 7–14 dni. Nie ma rany, więc nie ma kołnierza ani szwów.

Zadzwoń, jeśli wrócą wymioty, ślinienie, trudność w przełykaniu, brak apetytu ponad dobę, gorączka lub osłabienie — to może oznaczać uszkodzenie ściany lub kolejny fragment. Warto też porozmawiać o zabezpieczeniu domu: psy, które raz połknęły skarpetkę, zwykle robią to ponownie.

Najczęstsze pytania