Kolonoskopia

Na czym polega

Kolonoskopia to obejrzenie jelita grubego od środka giętkim endoskopem wprowadzonym przez odbyt. Oceniamy odbytnicę, okrężnicę aż do jelita ślepego, a często także zastawkę krętniczo-kątniczą i końcowy fragment jelita cienkiego. Widzimy zaczerwienienie, kruchość i owrzodzenia śluzówki, polipy, guzy, zwężenia i pasożyty — zmiany, których USG zwykle nie pokazuje.

Kluczem są biopsje: przez kanał endoskopu pobieramy kilkanaście drobnych wycinków z różnych odcinków jelita, także tam, gdzie śluzówka wygląda prawidłowo, bo zmiany mikroskopowe bywają niewidoczne. Histopatologia odróżnia przewlekłe zapalenie jelita grubego od chłoniaka, wykrywa zapalenie ziarniniakowe u boksera czy buldoga francuskiego i decyduje o leczeniu.

Badanie wykonujemy w znieczuleniu ogólnym z monitoringiem; często łączymy je z gastroskopią w tym samym znieczuleniu, gdy objawy sugerują chorobę całego przewodu pokarmowego.

Kiedy się stosuje

Kolonoskopię zalecamy przy biegunce z cechami jelita grubego — częste, niewielkie porcje kału ze śluzem i świeżą krwią, parcie, bolesna defekacja — trwającej ponad 3–4 tygodnie mimo diety, leczenia przeciwpasożytniczego i próbnego leczenia, a także przy podejrzeniu polipów lub guza odbytnicy, zwężeniu jelita, wyczuwalnej zmianie w badaniu przez odbyt lub nawracającym wypadaniu odbytnicy.

U młodych psów ras predysponowanych z krwistą biegunką i chudnięciem badanie warto wykonać wcześnie, bo niektóre postaci zapalenia jelita grubego wymagają leczenia ukierunkowanego na konkretne bakterie.

Wskazania — objawy, które powinny skłonić do wizyty

• Pies oddaje kał wiele razy dziennie, w małych porcjach, ze śluzem i kropelkami świeżej krwi.
• Zwierzę napina się i pręży przy defekacji, czasem bezskutecznie, a potem oddaje luźny stolec.
• Biegunka wraca za każdym razem po odstawieniu leków lub zmianie diety.
• Kot ma przewlekle luźny stolec z krwią i chudnie mimo apetytu.
• W badaniu przez odbyt lekarz wyczuł guzek lub nierówność ściany jelita.
• Młody bokser lub buldog francuski ma uporczywą krwistą biegunkę i traci wagę.
• Kał jest wąski jak ołówek — podejrzenie zwężenia jelita.

Schorzenia, przy których szczególnie to stosujemy

Diagnostyka przed

Przed kolonoskopią wykonujemy badanie kału (pasożyty, Giardia, posiew w uzasadnionych przypadkach), morfologię, biochemię, badanie przez odbyt oraz USG jamy brzusznej z oceną grubości ściany jelita i węzłów chłonnych. Często wcześniej prowadzimy próbę diety i leczenia przeciwpasożytniczego — jeśli objawy ustąpią, endoskopia nie jest potrzebna.

Kwalifikacja do znieczulenia według STD-01. Przygotowanie jelita jest kluczowe: 24–36 godzin przed badaniem dieta płynna lub głodówka (według instrukcji), a w dniu poprzedzającym i rano lewatywy ciepłą wodą lub roztworem przeczyszczającym — brudne jelito uniemożliwia ocenę i biopsje. Dokładny plan dostajesz na piśmie.

Jak przebiega

Opieka po

Wieczorem podaj niewielką porcję lekkostrawnego jedzenia. Przez 1–3 dni możliwe są wzdęcia (od powietrza użytego w badaniu), śluz lub niewielka ilość krwi w kale i lekkie parcie — to normalne po biopsjach. Dotychczasowe leki kontynuuj, chyba że ustalono inaczej.

Wynik histopatologii omawiamy po 7–14 dniach i ustalamy leczenie: dietę, leki przeciwzapalne lub immunomodulujące, celowany antybiotyk przy zapaleniu histiocytarnym, leczenie onkologiczne lub zabieg. Zadzwoń, gdy pojawi się obfite krwawienie, silny ból brzucha, wymioty, gorączka lub brak apetytu ponad dobę.

Najczęstsze pytania