Gastropeksja — profilaktyczne przyszycie żołądka
Planowe przyszycie żołądka do ściany brzucha u psów ras predysponowanych do skrętu żołądka. Zabieg zapobiegawczy, często wykonywany przy okazji kastracji.
Na czym polega
Gastropeksja to trwałe przymocowanie ściany żołądka do wewnętrznej strony ściany jamy brzusznej. Powstająca blizna działa jak kotwica: żołądek może się nadal rozszerzać, ale nie może obrócić się wokół własnej osi — a to właśnie obrót jest śmiertelnym elementem skrętu żołądka (GDV).
Zabieg nie zapobiega samemu wzdęciu żołądka, ale zapobiega skrętowi, czyli temu, co odcina dopływ krwi i prowadzi do wstrząsu. U psów ras olbrzymich ryzyko GDV w ciągu życia sięga kilkudziesięciu procent; gastropeksja profilaktyczna obniża je do pojedynczych procent.
Gastropeksję wykonujemy zawsze podczas operacji ratunkowej GDV. Profilaktycznie proponujemy ją u ras predysponowanych, najczęściej w jednym znieczuleniu ze kastracją — jedna operacja, jedno znieczulenie, jedna rekonwalescencja.
Kiedy się stosuje
Zabieg dotyczy psów o głębokiej, wąskiej klatce piersiowej: dogów, owczarków niemieckich, bernardynów, wyżłów, setterów, dobermanów, wilczarzy. Szczególnie zalecamy go, gdy skręt żołądka wystąpił u rodzeństwa lub rodziców psa.
Najczęściej łączymy gastropeksję z planową kastracją suki lub kastracją psa po zakończeniu wzrostu. U dorosłych psów można ją wykonać jako zabieg samodzielny — po konsultacji, w której ważymy korzyści i ryzyko znieczulenia u konkretnego pacjenta.
Wskazania — objawy, które powinny skłonić do wizyty
- Masz psa rasy olbrzymiej lub dużej o głębokiej klatce piersiowej.
- U rodziców lub rodzeństwa psa wystąpił skręt żołądka.
- Pies miał już epizod wzdęcia żołądka bez skrętu, który udało się opanować zachowawczo.
- Planujesz kastrację psa rasy predysponowanej i chcesz połączyć oba zabiegi.
- Pies je łapczywie, jest niespokojny po posiłkach i ma tendencję do „pustego” odbijania.
Schorzenia, przy których szczególnie to stosujemy
Diagnostyka przed
Jak przed każdym zabiegiem planowym: badanie kliniczne i badanie krwi w naszym laboratorium, ocena ryzyka w skali ASA zgodnie ze standardem STD-01. U psów ras olbrzymich zwracamy szczególną uwagę na serce — dobermany i dogi mają skłonność do kardiomiopatii — i w razie wątpliwości wykonujemy echokardiografię.
Jeśli pies miał wcześniej epizod wzdęcia, wykonujemy RTG jamy brzusznej, aby ocenić położenie żołądka i wykluczyć inne przyczyny.
Standardy bezpieczeństwa przy tym zabiegu
Pracujemy według spisanych standardów postępowania. Ich jedynym celem jest bezpieczeństwo pacjenta: każdy ogranicza konkretne ryzyko, a przestrzegamy ich przy każdym zabiegu, nie tylko przy trudnych przypadkach.
- STD-01 · Kwalifikacja do znieczulenia zmniejsza ryzyko powikłań znieczulenia: przed zabiegiem oceniamy badanie, krew i klasę ASA, a plan znieczulenia dobieramy do konkretnego pacjenta.
- STD-02 · Nadzór śródoperacyjny pozwala wychwycić zagrożenie, zanim stanie się niebezpieczne: osobna osoba przez cały zabieg i wybudzanie śledzi saturację, kapnografię, EKG, ciśnienie i temperaturę.
- STD-03 · Karta kontrolna zabiegu zapobiega pomyłkom: przed operacją zespół na głos potwierdza tożsamość pacjenta, stronę zabiegu, sprzęt, leki i plan na wypadek powikłań.
- STD-04 · Leczenie bólu — multimodalne ogranicza ból i stres: ból oceniamy w ustrukturyzowanych skalach i leczymy z wyprzedzeniem.
- STD-05 · Reżim sterylności zmniejsza ryzyko zakażenia: rozdzielone sale operacyjne, sterylizacja narzędzi z kontrolą chemiczną i biologiczną, spisany obieg materiału.
- STD-06 · Dokumentacja i przekazanie opieki chroni ciągłość leczenia: wyniki, zalecenia i decyzje są w cyfrowej karcie, a przekazanie opieki między lekarzami jest uporządkowane.
Jak przebiega
Pies przyjeżdża rano na czczo. Po premedykacji z leczeniem bólu (STD-04) wprowadzamy znieczulenie wziewne z intubacją i pełnym monitoringiem (STD-02). Pacjent jest ogrzewany nawiewem ciepłego powietrza.
Przez cięcie w linii środkowej brzucha (to samo, które służy do kastracji) chirurg nacina błonę mięśniową ściany żołądka w okolicy odźwiernika i zszywa ją z naciętym mięśniem prawej ściany brzucha. Powstaje trwały zrost. Sama gastropeksja wydłuża zabieg o około 20–30 minut.
Wybudzanie na stanowisku szpitalnym; pies wraca do domu tego samego dnia, po pełnym wybudzeniu, zwykle pod koniec dnia.
Opieka po
Rekonwalescencja przebiega jak po kastracji: kołnierz lub body, spacery na smyczy przez 14 dni, leki przeciwbólowe według rozpiski. Karmimy lekkostrawnie, w 2–3 mniejszych porcjach dziennie — ta zasada dobrze służy psom predysponowanym do wzdęć również po zabiegu.
Kontrola rany po 2–3 dniach, zdjęcie szwów po 10 dniach. Zadzwoń, jeśli pies wymiotuje, ma wzdęty brzuch, nie je lub rana się rozchodzi.
Najczęstsze pytania
Czy po gastropeksji pies na pewno nie dostanie skrętu?
Zabieg obniża ryzyko skrętu wielokrotnie, ale nie do zera. Nadal może wystąpić samo wzdęcie żołądka, dlatego objawy takie jak wzdęty brzuch i bezowocne wymioty zawsze wymagają pilnej wizyty.
Czy warto robić gastropeksję u psa w wieku 5–6 lat?
Ryzyko GDV rośnie z wiekiem, więc u ras olbrzymich zabieg ma sens także u dorosłych psów. Decydujemy po ocenie ogólnego stanu zdrowia i ryzyka znieczulenia.
Czy zabieg zmienia sposób karmienia psa?
Nie. Nadal zalecamy kilka mniejszych posiłków dziennie, unikanie intensywnego ruchu tuż po jedzeniu i miski na poziomie podłogi.
Czy można wykonać gastropeksję laparoskopowo?
U nas zabieg wykonujemy metodą klasyczną, przez niewielkie cięcie. Jest to metoda dobrze udokumentowana, o trwałych efektach.
Każdy przypadek prowadzimy indywidualnie — powyższy zakres, wskazania i przebieg mają charakter orientacyjny; dokładny plan diagnostyki i leczenia ustalamy podczas konsultacji. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji weterynaryjnej.
Masz pytania? Temat: gastropeksja.
Zadzwoń lub umów konsultację — plan diagnostyki i leczenia przedstawimy na piśmie, przed decyzją.