Start/Usługi/Dermatologia/Cytologia i zeskrobiny skóry, badanie mykologiczne
Dermatologia i alergologia · badanie

Cytologia i zeskrobiny skóry, badanie mykologiczne

Trzy podstawowe testy dermatologiczne wykonywane w gabinecie: cytologia (bakterie, drożdżaki), zeskrobiny (pasożyty skórne) i badanie w kierunku grzybicy. Wynik większości jeszcze w trakcie wizyty.

PiesKot
Animacja — Cytologia i zeskrobiny skóry, badanie mykologiczne

Na czym polega

To zestaw prostych, szybkich i mało obciążających badań, od których zaczyna się każda diagnostyka skóry. Cytologia polega na pobraniu komórek z powierzchni zmiany — przez odcisk szkiełka, przyklejenie taśmy lub wymaz — i obejrzeniu ich pod mikroskopem po zabarwieniu. Widzimy bakterie, drożdżaki, komórki zapalne, a czasem komórki nowotworowe.

Zeskrobiny to zdrapanie wierzchniej warstwy skóry ostrzem, powierzchownie lub głębiej, aż do lekkiego zaczerwienienia. W próbce szukamy pasożytów: nużeńca, świerzbowca, cheyletielli. Trichogram, czyli ocena wyrwanych włosów, uzupełnia badanie — pokazuje, czy włosy są wyłamane przez wylizywanie, czy wypadły same, i czy tkwią w nich zarodniki grzyba.

Badanie mykologiczne to test w kierunku grzybicy: lampa Wooda, trichogram i posiew na podłożu hodowlanym. Lampa i trichogram dają wynik od razu, ale nie wykluczają choroby; posiew jest pewniejszy, lecz czeka się na niego 1–3 tygodnie.

Kiedy się stosuje

Badania wykonujemy praktycznie przy każdej wizycie dermatologicznej: przy świądzie, łysieniu, krostach, strupach, łuszczeniu, zmianie zapachu skóry lub wydzielinie z uszu. Powtarzamy je na kontrolach, żeby obiektywnie sprawdzić, czy zakażenie ustąpiło, a nie tylko „wygląda lepiej”.

Badanie mykologiczne zalecamy szczególnie u kotów, młodych zwierząt, zwierząt ze schroniska lub hodowli oraz zawsze, gdy zmiany skórne pojawiły się także u ludzi w domu.

Wskazania — objawy, które powinny skłonić do wizyty

  • Na skórze psa lub kota są krosty, strupy lub okrągłe łysinki z łuszczącym się brzegiem.
  • Skóra w fałdach, pod pachami lub między palcami jest czerwona, tłusta i nieprzyjemnie pachnie.
  • Szczeniak ma łysinki wokół oczu i na pysku, bez wyraźnego świądu.
  • Pies intensywnie drapie łokcie, brzegi uszu i brzuch, a świąd nie reaguje na leki.
  • Kot lub pies ma wyraźny łupież, a sierść wydaje się „chodzić”.
  • U domownika pojawiła się okrągła, czerwona plama na skórze po kontakcie ze zwierzęciem.
  • Z ucha wydobywa się brązowa lub żółta wydzielina.

Schorzenia, przy których szczególnie to stosujemy

Nużycanadmierne namnożenie nużeńca, roztocza mieszkańca mieszków włosowych; wykrywana w głębokich zeskrobinach i trichogramie.
Świerzbowiec drążącybardzo świądowy, zaraźliwy pasożyt; bywa trudny do znalezienia, ujemna zeskrobina go nie wyklucza.
Ropne zapalenie skórybakterie w cytologii z krost i pod strupami, z komórkami zapalnymi.
Zapalenie skóry i uszu na tle Malasseziacharakterystyczne drożdżaki w cytologii z taśmy lub wymazu z ucha.
Grzybica skóry (Microsporum, Trichophyton)potwierdzana posiewem; zaraźliwa dla ludzi i innych zwierząt.
Cheyletiellozapasożyt dający obfity łupież, wykrywany w wyczesach i zeskrobinach powierzchownych.
Zmiany rozrostowe skórycytologia bywa pierwszym sygnałem, że zmiana wymaga biopsji i histopatologii.

Diagnostyka przed

Badania te są same w sobie pierwszym etapem diagnostyki i nie wymagają wcześniejszych testów. Ważne jest przygotowanie: brak kąpieli przez 3–5 dni, brak maści i sprayów na zmiany w dniu wizyty, w miarę możliwości brak nowo rozpoczętych antybiotyków i sterydów.

Interpretujemy wyniki zawsze razem z wywiadem i obrazem klinicznym — obecność drożdżaków na skórze zdrowego psa jest normalna, problemem jest ich nadmiar w miejscu zmian. Dlatego pobieramy materiał celowo, z konkretnych zmian, i porównujemy z obrazem przy kolejnych wizytach.

Jak przebiega

Pobranie materiału odbywa się w gabinecie, bez znieczulenia. Cytologia odciskowa i z taśmy jest bezbolesna; wymaz z ucha to chwila dyskomfortu. Zeskrobina głęboka wymaga zdrapania skóry do lekkiego zaczerwienienia i punkcikowego krwawienia — nie jest przyjemna, ale trwa kilkanaście sekund i większość zwierząt dobrze ją znosi przy delikatnym przytrzymaniu. U bardzo bolesnych lub nerwowych pacjentów proponujemy krótką sedację.

Próbki barwimy i oglądamy pod mikroskopem od razu — wynik cytologii, zeskrobin, trichogramu i lampy Wooda masz przed wyjściem z gabinetu. Posiew mykologiczny zakładamy na podłożu i odczytujemy przez 2–3 tygodnie; przy podejrzeniu grzybicy możemy dodatkowo wysłać próbkę na badanie PCR, które daje odpowiedź w kilka dni.

Opieka po

Po zeskrobinach miejsce pobrania może być przez dzień lekko zaczerwienione — nie wymaga pielęgnacji. Leczenie oparte na wyniku zaczynamy tego samego dnia: preparaty przeciwpasożytnicze, kąpiele lecznicze, leki miejscowe lub ogólne.

Wynik posiewu przekazujemy telefonicznie lub na kontroli; przy potwierdzonej grzybicy omawiamy odkażanie domu i badanie pozostałych zwierząt. Cytologię powtarzamy na kontroli po 2–4 tygodniach, żeby potwierdzić ustąpienie zakażenia przed odstawieniem leków.

Najczęstsze pytania

Czy zeskrobiny bolą?

Powierzchowne praktycznie nie. Głębokie są nieprzyjemne przez kilkanaście sekund — trzeba zdrapać naskórek do lekkiego krwawienia, bo nużeniec mieszka głęboko w mieszkach. Nie wymagają znieczulenia.

Zeskrobina wyszła ujemnie, czy to znaczy, że pasożytów na pewno nie ma?

Nie zawsze. Świerzbowca znajduje się tylko u części chorych psów, dlatego przy typowych objawach stosujemy leczenie próbne mimo ujemnego wyniku.

Ile czeka się na wynik badania na grzybicę?

Lampa Wooda i trichogram — od razu, ale wykrywają tylko część przypadków. Posiew potrzebuje 1–3 tygodni, PCR kilku dni.

Czy muszę izolować kota do czasu wyniku posiewu?

Jeśli podejrzenie grzybicy jest silne, tak — zwłaszcza od dzieci i innych zwierząt. Doradzimy, jak to zrobić rozsądnie, bez zamykania kota na tygodnie.

Każdy przypadek prowadzimy indywidualnie — powyższy zakres, wskazania i przebieg mają charakter orientacyjny; dokładny plan diagnostyki i leczenia ustalamy podczas konsultacji. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji weterynaryjnej.

zeskrobina skóry u psacytologia skóry piesbadanie na grzybicę kotnużyca u psa objawyświerzb u psa jak rozpoznaćgrzybica u kota zaraźliwa dla ludziłupież u psa przyczynydrożdżyca skóry u psa

Masz pytania? Temat: cytologia i zeskrobiny skóry, badanie mykologiczne.

Zadzwoń lub umów konsultację — plan diagnostyki i leczenia przedstawimy na piśmie, przed decyzją.