Nieinwazyjny pomiar ciśnienia krwi — kluczowy u starszych kotów i pacjentów z chorobą nerek, tarczycy lub serca. Wykrywa nadciśnienie, zanim uszkodzi oczy, nerki i mózg.
Ciśnienie tętnicze mierzymy metodą dopplerowską lub oscylometryczną: mały mankiet zakładamy na łapę lub ogon, a czujnik rejestruje przepływ krwi w tętnicy. Wykonujemy kilka pomiarów i uśredniamy wynik, bo pierwsze odczyty w gabinecie są zwykle zawyżone przez stres — dlatego badanie robimy w cichym pomieszczeniu, po kilku minutach aklimatyzacji, często w obecności opiekuna.
Nadciśnienie u zwierząt rzadko jest chorobą samą w sobie; najczęściej towarzyszy przewlekłej chorobie nerek, nadczynności tarczycy u kotów, cukrzycy, chorobie Cushinga i niektórym nowotworom. Nieleczone uszkadza oczy (nagła ślepota z odwarstwienia siatkówki), nerki, serce i mózg. Pomiar pozwala wykryć je wcześniej i dobrać leczenie, którego skuteczność również kontrolujemy pomiarem.
Ciśnienie mierzymy też w drugą stronę — u pacjentów we wstrząsie, odwodnionych i podczas znieczulenia, gdzie zbyt niskie ciśnienie jest jednym z głównych zagrożeń (monitoring według STD-02).
U każdego kota powyżej 9.–10. roku życia raz w roku, u zwierząt z chorobą nerek, tarczycy, cukrzycą lub chorobą serca przy każdej kontroli, przy nagłych problemach ze wzrokiem, krwawieniu z nosa, drgawkach lub zmianie zachowania u seniora, a także przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia lekami wpływającymi na ciśnienie.
Pomiar nie wymaga przygotowania — im mniej stresu przed badaniem, tym wiarygodniejszy wynik, dlatego prosimy o przyjazd w transporterze przykrytym kocem. Przy wykryciu nadciśnienia szukamy przyczyny: badania krwi z oceną nerek i tarczycy, badanie moczu, USG jamy brzusznej, a przy zmianach w sercu — echokardiografia. Sprawdzamy też dno oka.
Po 5–10 minutach spokoju w gabinecie zakładamy mankiet na przednią łapę lub ogon i wykonujemy serię 5–7 pomiarów, odrzucając skrajne. Całość trwa 15–20 minut. Wynik interpretujemy w kontekście gatunku, stresu i chorób towarzyszących — pojedynczy wysoki odczyt bez zmian w narządach nie jest jeszcze rozpoznaniem i wymaga powtórzenia.
Przy potwierdzonym nadciśnieniu wprowadzamy leki obniżające ciśnienie i leczymy chorobę podstawową; kontrolny pomiar po 1–2 tygodniach ocenia skuteczność.
Leki podajemy codziennie, bez przerw. Kontrolne pomiary co 1–3 miesiące po ustabilizowaniu, częściej na początku leczenia. Zadzwoń natychmiast, jeśli zwierzę nagle gorzej widzi, ma rozszerzone źrenice, krwawi z nosa lub pojawią się drgawki — nagła ślepota z nadciśnienia jest częściowo odwracalna tylko przy szybkim obniżeniu ciśnienia.
Staramy się, żeby nie był: cichy gabinet, czas na aklimatyzację, obecność opiekuna, miękki mankiet. Nie unieruchamiamy na siłę.
Orientacyjnie poniżej 140 mmHg ciśnienia skurczowego; 140–160 to strefa obserwacji, powyżej 160 — nadciśnienie wymagające działania, zwłaszcza gdy są zmiany w oczach lub nerkach.
Zwykle kontrolować — lekami i leczeniem przyczyny (np. tarczycy). Przy dobrej kontroli zwierzęta żyją z nim latami bez powikłań.
Każdy przypadek prowadzimy indywidualnie — powyższy zakres, wskazania i przebieg mają charakter orientacyjny; dokładny plan diagnostyki i leczenia ustalamy podczas konsultacji. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji weterynaryjnej.
Zadzwoń lub umów konsultację — plan diagnostyki i leczenia przedstawimy na piśmie, przed decyzją.